Google, Meta en TikTok liggen opnieuw onder vuur in Europa. Consumentenorganisaties beschuldigen de drie grote techbedrijven ervan onvoldoende te doen tegen financiële oplichting op hun platforms. De klachten zijn ingediend door de Europese consumentenorganisatie BEUC en 29 aangesloten organisaties uit 27 Europese landen bij de Europese Commissie en nationale toezichthouders.
De zaak draait om advertenties en berichten waarin consumenten worden gelokt met dubieuze beleggingen, snelle leningen, valse financiële diensten of beloften van hoge rendementen. Volgens BEUC slagen de platforms er niet in om zulke frauduleuze advertenties tijdig te verwijderen. Ook zouden meldingen van consumentenorganisaties te vaak worden genegeerd of afgewezen.
Financiële oplichting
De klachten zijn ingediend onder de Europese Digital Services Act, de DSA. Die wet verplicht zeer grote online platforms om meer te doen tegen illegale en schadelijke inhoud. Wanneer bedrijven zich niet aan de regels houden, kunnen boetes oplopen tot 6 procent van de wereldwijde jaaromzet. Daarmee kan de zaak, als toezichthouders de klachten gegrond achten, forse financiële gevolgen krijgen voor de betrokken bedrijven.
Volgens BEUC-directeur Agustin Reyna laten Google, Meta en TikTok niet alleen na om frauduleuze advertenties proactief te verwijderen, maar doen zij ook te weinig wanneer zij op dergelijke oplichting worden gewezen. Dat is volgens hem riskant, omdat oplichters via deze platforms dagelijks miljoenen Europese consumenten kunnen bereiken. De schade kan voor slachtoffers variëren van honderden tot duizenden euro’s.
Consumentenorganisaties zeggen tussen december 2025 en maart 2026 bijna 900 advertenties te hebben gemeld die vermoedelijk in strijd waren met Europese regels. Volgens BEUC werd slechts 27 procent daarvan verwijderd. In 52 procent van de gevallen zouden meldingen zijn afgewezen of genegeerd.
Misbruik
De platforms zelf verwerpen de kritiek of benadrukken dat zij juist veel doen tegen misbruik. Google stelt dat de klacht een verkeerd beeld geeft van zijn aanpak en zegt meer dan 99 procent van advertenties die de regels schenden te blokkeren voordat gebruikers ze zien. Meta zegt vorig jaar meer dan 159 miljoen scamadvertenties te hebben gevonden en verwijderd, waarvan 92 procent voordat iemand ze rapporteerde. TikTok spreekt van een sectorbreed probleem, waarbij kwaadwillenden hun tactieken voortdurend aanpassen.
De kwestie past in een bredere discussie over de verantwoordelijkheid van grote technologiebedrijven. Zij beheren platforms waarop miljarden mensen informatie zoeken, communiceren en aankopen doen. Juist daardoor groeit de druk om niet alleen achteraf in te grijpen, maar ook vooraf beter te voorkomen dat kwetsbare gebruikers slachtoffer worden van digitale oplichting.