Vanaf 2024 moeten (grote) bedrijven laten zien wat hun impact is op het klimaat en de mens. Dankzij deze Europese richtlijn, CSRD genoemd, is het verplicht voor deze bedrijven om jaarlijks verslag uit te brengen. Daarin staan de maatregelen die ze hebben genomen om de impact op mens en milieu te verminderen. Wat houdt deze Corporate Sustainability Reporting Directive precies in, welke bedrijven krijgen er mee te maken en wat voor invloed kan deze CSRD hebben op een bedrijf?
De Corporate Sustainability Reporting Directive is een Europese richtlijn en onderdeel van de European Green Deal. De CSRD is de opvolger van de NFRD (richtlijn Niet financiële rapportage) en zorgt ervoor dat bedrijven transparant zijn over duurzaamheidsthema’s. Dit jaarlijkse verslag moet worden opgeleverd door bedrijven met meer dan 250 medewerkers, organisaties met een jaarlijkse omzet van meer dan vijftig miljoen euro of die meer dan 25 miljoen euro op de balans hebben staan.
Veel bedrijven zien het als een administratieve last, waar ze weer veel tijd aan moeten besteden. Het kan echter ook een waardevolle bron zijn van informatie om als bedrijf juist te gebruiken op het gebied van duurzaamheid en milieu.
Meer over de CSRD
In het verslag moet er worden gekeken naar duurzaamheidskwesties aldus de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland. Daarbij moet er gedacht worden aan de bedrijfsactiviteiten voor mens, milieu en klimaat.
Verder wordt gekeken naar het bedrijf, vanuit twee verschillende kanten. Dat gaat om de impact-materialiteit en financiële materialiteit. Zo worden vragen beantwoordt als wat de CO2-uitstoot van een bedrijf is of hoe de arbeidsomstandigheden zijn. Andere vragen die kunnen worden meegenomen in het verslag zijn bijvoorbeeld welke invloed de veranderende wereld op een bedrijf heeft en wat nieuwe wetgeving voor invloed kan hebben op een verdienmodel wat nu wordt gehanteerd.
In zo’n CSRD-verslag moet er niet alleen worden gekeken naar de huidige situatie, maar ook naar de toekomst. Wat zijn risico’s en kansen, waar liggen de mogelijkheden en wat zijn de effecten op korte, middellange en lange termijn? Zo wordt er er een beeld gevormd over hoe toekomstbestendig een onderneming echt is.
De rapportage moet voldoen aan de European Sustainability Reporting Standards (ESRS). Dat zorgt ervoor dat verslagen van verschillende bedrijven onderling te vergelijken zijn.
Voor wie is de CSRD bedoeld?
Het CSRD-verslag moet zoals genoemd worden opgesteld door bedrijven die voldoen aan minimaal twee van de drie gestelde voorwaarden. Zo moet een organisatie meer dan 250 medewerkers bevatten, moet de jaaromzet meer dan 50 miljoen euro bedragen of er moet meer dan 25 miljoen euro op de balans staan. Het gaat dus om beursgenoteerde bedrijven, maar het kan dus ook gaan om organisaties die vallen onder het midden- en kleinbedrijf. Ook wereldwijde bedrijven met activiteiten in Europa vallen onder deze richtlijn.
Wordt er niet voldaan aan een van deze drie voorwaarden, dan kan het nog steeds zo zijn dat er wel een verslag moet worden opgesteld door de organisatie. Zo kan het dat een bedrijf een zogenaamde ‘ketenpartner’ is van een bedrijf dat wel onder de CSRD valt. Een ketenpartner is een bedrijf of persoon die met andere partijen samenwerkt om samen een product of dienst te leveren.
Het kan dus dat een bedrijf wat een CSRD-rapport op moet stellen ook van een kleiner bedrijf (bijvoorbeeld in het MKB) informatie nodig heeft. Zo kan het dus dat andere bedrijven willen weten wat de CO2-uitstoot is van het bedrijf waar je werkzaam bent of wat het energieverbruik op jaarbasis is. Om een goede voorbereiding te bewerkstelligen om zo’n CSRD-rapport op te stellen, kan er gebruik worden gemaakt van het OESO 6-stappenmodel.
Wanneer gaat de CSRD in?
De CSRD is begin 2023 al ingegaan en de Wet Implementatie Richtlijn Duurzaamheidsrapportering, om de CSRD te implementeren in Nederland, is nog in behandeling bij de Tweede Kamer. Vanaf 1 januari 2028 moeten bedrijven die een rapport op moeten leveren de nieuwe rapportageverplichtingen naleven over boekjaren vanaf 1 januari 2027.
Voor beursgenoteerde MKB-bedrijven geldt deze rapportageverplichting vanaf 2029 over boekjaren vanaf 1 januari 2028. Later moeten ook andere bedrijven aan de CSRD gaan voldoen, maar een specifieke datum is daarvoor nog niet genoemd. Ook is het nog onbekend wanneer niet-EU bedrijven die op geconsolideerde basis binnen de CSRD vallen gaan rapporteren.
Op 26 februari 2025 heeft de Europese Commissie het Omnibusvoorstel gepresenteerd. De Europese Commissie wil daarmee de regeldruk op het Europese bedrijfsleven verlagen, door enkele Europese duurzaamheidswetten te vereenvoudigen.
In dat voorstel stond onder andere dat het Corporate Sustainability Reporting Directive pas opgesteld moet worden bij bedrijven met meer dan 1000 werknemers of een netto-omzet van meer dan 450 miljoen euro. Voor buitenlandse moederbedrijven geldt dezelfde omzet, maar de Nederlandse dochteronderneming moet dan wel minimaal 200 miljoen euro omzet draaien. In december van 2025 is daarover ook een voorlopig akkoord bereikt.
De Autoriteit Financiële Markten (AFM) is de toezichthouder en houdt in de gaten of alle bedrijven die het CSRD-rapport moeten opleveren dat ook daadwerkelijk doen. Externe accountants controleren vervolgens de informatie van zo’n rapport en voorzien die van een (beperkte) assurance-verklaring.