Nederlandse digitale veiligheidsbelangen kwetsbaar voor andere landen

cyberrisico en cybercrime

Nationale digitale veiligheidsbelangen zijn kwetsbaar en worden substantieel bedreigd en aangetast door andere landen. Het gaat dan vooral om China en Rusland. Ook andere zogeheten statelijke actoren houden zich hiermee bezig in Nederland. Dit is zorgelijk en daarom zijn tegenmaatregelen belangrijk. Dat stellen de hoofden van de AIVD, MIVD en NCTV in het dreigingsbeeld statelijke actoren (DBSA).

Door onze geografische ligging en open economie heeft Nederland een belangrijke strategische, fysieke en digitale positie in een wereldwijd netwerk. Er lopen hier bijvoorbeeld ondergrondse fysieke leidingen voor energievoorziening.

Nederland kent een hoog ontwikkelde digitale infrastructuur waar virtuele snelwegen van over de hele wereld elkaar kruisen. Onze onderwijsinstellingen, bedrijven en kennisinstituten beschikken daarnaast over eigen hoogwaardige kennis en unieke know-how. Dat maakt Nederland een aantrekkelijk doelwit van spionageactiviteiten.

Afhankelijkheid

De afhankelijkheid van digitale systemen vergroot de kwetsbaarheid van digitale veiligheidsbelangen. De AIVD doet daarom structureel onderzoek naar economische veiligheid, spionage en ongewenste buitenlandse inmenging. De dreiging die van statelijke actoren uitgaat is niet van vandaag of gisteren, maar ontwikkelt zich al langer. Deze dreiging evolueert voortdurend, verandert van karakter, wordt vager of juist meer duidelijk.

Dit heeft niet alleen te maken met de veranderende internationale politieke verhoudingen en dreigende activiteiten van landen. Ook de middelen die ze gebruiken veranderen snel. De toenemende digitalisering en technologische mogelijkheden vergroten de risico’s. Dat maakt dat de dreiging die daarvan uitgaat tegen de Nederlandse samenleving voortdurend in beweging is.

Vitale processen, waaronder internetverkeer, kunnen doelwit zijn van voorbereidingshandelingen voor of daadwerkelijke verstoring of spionage. Er is veel interesse van andere landen in de Nederlandse infrastructuur. Vitale processen, zoals stroomvoorziening of internetverkeer, kunnen doelwit zijn van voorbereidingshandelingen voor of daadwerkelijke (digitale) verstoring of sabotage.

Er is daarbij steeds grotere interesse van andere landen om kwetsbare schakels in de keten van toeleveranciers te gebruiken. De onderlinge verwevenheid en afhankelijkheid van vitale infrastructuur verhoogt de kwetsbaarheid. De digitale veiligheidsbelangen zijn dus groot.

Offensieve cyberprogramma’s

Uit onderzoeken blijkt dat landen als China, Rusland en Iran offensieve cyberprogramma’s hebben, gericht tegen westerse landen waaronder Nederland. De cybercapaciteit, -kennis en -expertise van China en Rusland is dermate groot, dat de slagingskans ook groot is dat ze ergens digitaal kunnen binnendringen. Deze slagingskans kan met het nemen van tegenmaatregelen worden verkleind. Ook andere landen onderzoeken of zetten overigens hun cybercapaciteit in.

China zet vooral in op spionagecampagnes. Die campagnes zijn gericht op het verkrijgen van hoogwaardige kennis en technologie voor de eigen economische ontwikkeling en de ontwikkeling van de krijgsmacht. Hieruit volgt dat Nederlandse topsectoren, de Nederlandse defensie-industrie en Nederlandse wetenschappelijke en kennisinstellingen een hoog risico lopen op Chinese (digitale) spionage.

Vanuit Rusland is er sprake van een voortdurende spionagedreiging via menselijke bronnen richting defensietoeleveranciers en andere bedrijven uit de Nederlandse hightechsector, die beschikken over unieke, hoogwaardige kennis over technologieën. Technologieën die naast civiele ook militaire toepassingen kunnen hebben.

In december 2020 verstoorde de AIVD een groot spionagenetwerk van menselijke bronnen bij hightech bedrijven en een onderwijsinstelling. Dit netwerk werd gerund door een Russische inlichtingenofficier.

Toelichting MIVD

Generaal Jan Swillens (Directeur Militaire Inlichtingen- en Veiligheidsdienst): “We zien in toenemende mate Russische en Chinese spionageactiviteiten bij Nederlandse topsectoren en kennisinstellingen.

Uit MIVD-onderzoek werd duidelijk dat tientallen Chinese studenten aan Nederlandse universiteiten promoveren in militair relevante technologie. Zij bleken rechtstreeks verbonden aan de Chinese krijgsmacht of Chinese defensie-industrie.

China spreekt zich openlijk uit in 2049 het machtigste land ter wereld te willen zijn. Om dit te bereiken is het land op zoek naar technologische hoogwaardige kennis. Ook Rusland investeert en zoekt naar nieuwe kennis om zichzelf verder te versterken.”

Lees ook:

Gerelateerde berichten...

X