De Europese Unie wil de clouddiensten van Amazon en Microsoft onder strengere regels brengen. Volgens Europese mededingingsautoriteiten moeten Amazon Web Services en Microsoft Azure worden aangewezen als zogenoemde poortwachters onder de Digital Markets Act. Daarmee zouden de twee grootste cloudproviders ter wereld te maken krijgen met extra verplichtingen en verboden die bedoeld zijn om marktmacht in te perken.
Poortwachters
De stap volgt op een onderzoek van zeven maanden. Tot nu toe richtte de Digital Markets Act zich vooral op digitale kernplatformen zoals zoekmachines, sociale media, appwinkels en berichtendiensten. Door ook cloudinfrastructuur onder de poortwachtersregels te brengen, zou de Europese Commissie het bereik van de wet aanzienlijk uitbreiden. Dat is belangrijk omdat clouddiensten een steeds grotere rol spelen in de digitale economie en in de ontwikkeling van kunstmatige intelligentie.
Onder de Digital Markets Act kunnen grote technologiebedrijven verplicht worden om eerlijker toegang te bieden tot hun diensten. Voor AWS en Azure zou dat onder meer kunnen betekenen dat zij beperkingen krijgen opgelegd rond zelfbevoordeling. Ook kunnen zij verplicht worden om betere interoperabiliteit en gegevensoverdraagbaarheid mogelijk te maken. Dat moet het voor klanten eenvoudiger maken om diensten te combineren of over te stappen naar andere aanbieders.
Clouddiensten
Volgens EU-techcommissaris Henna Virkkunen zijn clouddiensten uitgegroeid tot een hoeksteen van de Europese economie. Meer dan de helft van de bedrijven in de EU zou inmiddels afhankelijk zijn van cloudtoepassingen. Tegelijkertijd nemen de investeringen in publieke cloudinfrastructuur toe. Juist door die centrale positie moeten cloudmarkten volgens de Commissie eerlijk, open en concurrerend blijven.
De Europese Commissie wijst erop dat AWS en Azure zich onderscheiden door hun hoge omzet, grote operationele capaciteit, forse investeringen en omvangrijke klantenbasis. Ook spelen volgens Brussel lock-in-effecten en hoge overstapkosten een belangrijke rol. Klanten die eenmaal diep zijn geïntegreerd in een cloudomgeving, kunnen niet altijd eenvoudig overstappen naar een concurrent. Daardoor kan de positie van dominante aanbieders verder worden versterkt.
Koppeling tussen cloud en AI
Een ander belangrijk punt is de koppeling tussen cloud en AI. De Commissie ziet AI-tools en strategische partnerschappen als een steeds belangrijkere factor bij de keuze voor een cloudprovider. Bedrijven die AI-toepassingen willen ontwikkelen of gebruiken, zijn vaak afhankelijk van krachtige cloudinfrastructuur. Daarmee krijgt de cloudmarkt ook strategisch belang voor Europa’s technologische autonomie.
Amazon verzet zich tegen de voorlopige beoordeling. Volgens AWS houdt de Commissie onvoldoende rekening met de brede keuze aan clouddiensten die Europese klanten al hebben. Het bedrijf waarschuwt dat extra regelgeving investeringen en innovatie in Europa kan afremmen. Ook wijst Amazon erop dat de EU met de Data Act al uitgebreide regels voor de cloudsector heeft ingevoerd.
Microsoft kritisch
Microsoft reageert eveneens kritisch, maar wijst vooral op de positie van Google. Volgens het bedrijf zou het negeren van de groeiende macht van Google Cloud en Gemini de markt juist kunnen verstoren. Daarmee probeert Microsoft duidelijk te maken dat de concurrentiedruk in de cloud- en AI-markt breder is dan alleen AWS en Azure.
Amazon en Microsoft krijgen nu de gelegenheid om te reageren op de voorlopige bevindingen van de Commissie. Daarna volgt in de komende maanden een definitief besluit. Als de aanwijzing doorgaat, kan dat grote gevolgen hebben voor de manier waarop de grootste cloudproviders hun diensten in Europa aanbieden.