Een Microsoft-datacenter in Middenmeer verbruikte in 2025 ongeveer 1 procent van alle stroom in Nederland. Het totale gebruik betrof 1,17TWh, blijkt uit RVO-cijfers. Microsoft is de eerste grote Amerikaanse partij die openheid geeft over het verbruik van zijn Nederlandse datacenters.
De cijfers komen van de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland, maar de NRC heeft daar een uitgebreid artikel aan gewijd. Tegenover een totaal Nederlands energiegebruik van 116TWh vertegenwoordigt dat ene datacenter in Middenmeer dus om en nabij een procent. Bijna al die energie, zo’n 99,9 procent, komt uit hernieuwbare bronnen.
Hoewel dat op papier indrukwekkend klinkt, schuurt de realiteit met de schaarste op het Nederlandse stroomnet. De gigantische hoeveelheid wind- en zonnestroom die Microsoft via langlopende contracten opkoopt, kan immers niet meer worden gebruikt voor het verduurzamen van Nederlandse huishoudens of de lokale zware industrie. Hierdoor ontstaat een groene paradox. Hoe meer duurzame stroom grote techreizen claimen, hoe moeizamer de energietransitie voor de rest van het land verloopt.
Volgens een woordvoerder breekt het bedrijf bewust met de gewoonte om zulke specifieke data achter te houden: “De norm was: we houden alles geheim. Dat hebben wij nu doorbroken.”
Transparantie blijft helaas uitzondering
Onder de Europese Energierichtlijn moeten bedrijven verplicht registreren hoeveel energie hun datacenters gebruiken, in Nederland loopt dat via de RVO. Dat mag echter wel geanonimiseerd. Zo geeft Google bijvoorbeeld geen duidelijkheid over het verbruik, omdat dat bedrijfsvertrouwelijke informatie zou zijn.
Dat de overheid daardoor lang in het duister tastte, meldde Techzine eerder al. De Nederlandse staat wist simpelweg niet precies hoeveel stroom de sites van Google en Microsoft gebruikten.
Kleine groep, groot verbruik
De cijfers passen in een breder beeld. Volgens eerdere gegevens van het CBS verbruikten de circa 200 Nederlandse datacenters in 2024 samen zo’n 5,1TWh, oftewel 4,6 procent van het totale stroomverbruik. Dat staat gelijk aan bijna twee miljoen huishoudens. Een groei van 37 procent ten opzichte van 2021.
Ongeveer 45 hyperscalers nemen daarvan circa 90 procent voor hun rekening. Zoals eerder gemeld behoort Nederland qua datacenter-dichtheid tot de hoogste ter wereld. Naar verwachting groeit het verbruik de komende jaren fors. De provincie Noord-Holland rekent op 92 datacenters in 2035, 37 procent meer dan nu. Ook Microsoft maakte eerder bekend in Hollands Kroon te willen uitbreiden. Bij een geplande site in het Amsterdamse havengebied gaat het naast stroom trouwens ook om water: tot 420 miljoen liter industriewater per jaar.
De transparantie komt op een gevoelig moment. Microsoft zag zijn CO₂-uitstoot in boekjaar 2025 met een kwart stijgen, voornamelijk door de uitbreiding van AI-datacenters. De opmars van kunstmatige intelligentie eist een zware tol. Omdat AI-berekeningen vele malen complexer zijn dan traditionele cloudopslag, stijgt de behoefte aan rekenkracht, koeling en dus energie exponentieel. Terwijl Microsoft zich profileert als een bedrijf dat in 2030 ‘koolstofnegatief’ wil zijn, dreigen deze klimaatambities te bezwijken onder de ongekende stroomhonger van de AI-revolutie.
Lees ook: De verborgen prijs van van kunstmatige intelligentie