De data steward is bezig aan een stille opmars. Toch blijft het voor veel organisaties én IT-professionals onduidelijk wat zo’n data steward nu eigenlijk doet. “Het is de brug tussen ruwe data en zinvolle bedrijfsbeslissingen.”
Nochtans wordt de rol van de data steward steeds belangrijker. De opmars van AI en strengere eisen rond datakwaliteit en governance maken hem of haar een sleutelprofiel binnen steeds meer organisaties. Zonder betrouwbare data leveren dashboards verkeerde cijfers en trekken AI-modellen foutieve conclusies. Precies daar komt de data steward in beeld.
Op LinkedIn en StepStone staan vandaag zowat vijfhonderd vacatures open in België en ruim duizend in Nederland. Bovendien duikt de functie steeds vaker op in lijstjes van de meest gezochte IT-profielen.
Wat doet een data steward eigenlijk?
De meeste mensen hebben wel al eens van de titel data steward gehoord, maar weinigen begrijpen wat de job precies inhoudt, vertelt Maarten Masschelein, CEO en medeoprichter van data-expert Soda.
Volgens hem draait de functie in essentie om één zaak: context. “Een data steward zorgt ervoor dat data bruikbaar, betrouwbaar en begrijpelijk is, niet alleen voor analisten of data engineers, maar voor iedereen die ermee moet werken.”
Dat vertaalt zich in heel concrete taken. Data stewards documenteren definities van data en KPI’s, leggen standaarden vast, stemmen af tussen business en IT, controleren rapporten en dashboards op fouten of inconsistenties en zoeken samen met verschillende teams naar de oorzaak van dataproblemen.
Wat doet een data steward níét?
De verwarring ontstaat vaak omdat de functie raakvlakken heeft met heel wat andere datarollen. Zo is een data steward geen data scientist die bijvoorbeeld AI-modellen ontwikkelt, geen data engineer die databronnen bouwt, geen data analist die rapporten opstelt en evenmin een Chief Data Officer die het strategische databeleid uitstippelt.
Ook met data governance bestaat geregeld verwarring. Governance-profielen ontwikkelen beleidsregels, processen en richtlijnen rond datagebruik en compliance. De data steward brengt die governance dagelijks in de praktijk binnen een concreet datadomein.
Data stewards bewaken de definities, kwaliteit en consistentie van data gedurende de volledige levenscyclus. De verantwoordelijkheid ligt dus niet bij de technologie zelf, maar bij de inhoud en betekenis van de data. “De data steward vormt de brug tussen ruwe data en zinvolle bedrijfsbeslissingen”, vat Masschelein samen.
Niet spectaculair, wel noodzakelijk
Dat dagelijkse werk blijkt vaak minder spectaculair dan AI of machine learning, maar is daarom niet minder belangrijk.
Data stewards besteden ongeveer dertig procent van hun tijd aan het controleren van businessregels, aldus Charlotte Ledoux, expert in Data & AI Governance. “Ze zorgen er bijvoorbeeld voor dat een KPI slechts één definitie heeft, dat er geen duplicaten bestaan en dat de cijfers kloppen”, haalt ze aan. “En wanneer twee dashboards dezelfde KPI tonen maar verschillende resultaten geven, zijn zij degenen die op zoek gaan naar de oorzaak.”
Net die onzichtbare kwaliteitscontrole voorkomt dat organisaties beslissingen nemen op basis van verschillende versies van dezelfde waarheid.
Toyota: data stewards dicht bij de business
Ook bij Toyota Motor Europe spelen data stewards een sleutelrol in de ambitieuze uitrol van hun data mesh, waarbij alle bedrijfsdomeinen via één gemeenschappelijk dataplatform met elkaar verbonden worden. Het uitgangspunt hierbij is dat de kennis over data niet centraal wordt georganiseerd, maar zo dicht mogelijk bij de business blijft.
“Bij de verschillende domeinen bevinden zich data owners op managementniveau, maar ook data stewards”, stelt Thierry Martin, Head of Data & AI bij Toyota Motor Europe. “De stewards zijn verantwoordelijk voor de definitie van de dataproducten en bevinden zich het dichtst bij de data.” Die aanpak moet ervoor zorgen dat afdelingen zoals verkoop, logistiek en supply chain hun data zelf beheren en tegelijk volgens gemeenschappelijke afspraken delen. Zo ontstaan betrouwbare dataproducten die door de hele organisatie kunnen worden gebruikt voor rapportering, analytics en AI.
Een sleutelrol voor het AI-tijdperk
De opmars van AI maakt de rol van de data steward alleen maar belangrijker. Slechte definities, dubbele gegevens of inconsistente KPI’s leiden onvermijdelijk tot foutieve analyses en onbetrouwbare AI-uitkomsten.
Mede daarom zit de data steward in de lift. Hun opdracht is niet om zelf algoritmen te bouwen, maar om ervoor te zorgen dat iedereen in de organisatie kan vertrouwen op dezelfde, correcte en goed begrepen data.
In een tijd waarin data steeds vaker de basis vormt voor bedrijfsbeslissingen, is dat misschien wel een van de meest onderschatte functies binnen het moderne IT-landschap. “Veel organisaties benoemen data stewards, maar vergeten hen echt klaar te stomen voor die rol”, besluit Charlotte Ledoux. “Een titel alleen volstaat niet. Met duidelijke doelstellingen, begeleiding en opleiding kunnen data stewards uitgroeien tot een van de belangrijkste schakels in een datagedreven organisatie.”