Acht maanden geleden noemde OpenAI-topman Sam Altman het een schande als zijn bedrijf niet als eerste een AI-CEO zou hebben. Deze week stelde hij precies het tegenovergestelde. Volgens Altman wil de wereld helemaal geen machine aan het roer, maar een mens die verantwoordelijk is en blijft.
Het is een opvallende ommezwaai. In november verklaarde Altman nog dat het beschamend zou zijn als een ander bedrijf OpenAI voor was met een AI-CEO. Hij zag het als een regelrechte mislukking als dat niet zou gebeuren. Nu, slechts enkele maanden verder, klinkt een heel ander geluid. “De wereld wil weten wie de persoon is die verantwoordelijk wordt voor de beslissingen van een bedrijf”, aldus Altman. Mensen willen weten wie ze kunnen aanspreken als er slechte beslissingen worden genomen. Een AI in de directiestoel? Daar zit volgens hem toch niemand op te wachten.
Een patroon van bijstellen
De draai past in een breder patroon. Zo heeft Altman de afgelopen jaren meerdere van zijn stelligste voorspellingen afgezwakt. Eerder waarschuwde hij bijvoorbeeld dat AI complete beroepsgroepen zou wegvagen. Maar in mei van dit jaar zei hij nog “delighted to be wrong” te zijn over de snelle klap voor instapfuncties. De verwachte banenapocalyps bleef simpelweg uit.
Zijn verklaring daarvoor was toen dat mensen altijd mensen blijven verkiezen boven machines. Altman verwees daarbij naar kunst, want bij een roman wil je weten wie erachter zit. Toch schuurt die boodschap met zijn eigen positie. Juist Altman verkoopt de meest agressieve AI-visie in de sector, terwijl zijn tools de schuld krijgen van banenverlies en feeds vol machinegemaakte content.
Dat Altman het idee van een AI-CEO nu tempert, heeft waarschijnlijk ook een strategische achtergrond. Big Tech ligt onder een vergrootglas bij toezichthouders. De belofte van autonoom opererende AI-bestuurders roept veel maatschappelijke weerstand en extra regelgeving op. Door het belang van menselijk leiderschap te benadrukken, stelt Altman investeerders, bedrijfsklanten en autoriteiten misschien wel een stuk geruster in een periode waarin OpenAI zich klaarmaakt voor verdere commerciële schaalvergroting.
Ander nieuws; Bezos: AI creeert arbeidsschaarste, geen werkeloosheid
Oordeelsvermogen als struikelblok
AI kan inmiddels veel doen wat mensen doen, maar struikelt nog steeds over het oordeelsvermogen van een goede manager (of kunstenaar). De sector mist er volgens hem zelfs de woorden voor. Dat oordeelsvermogen als menselijke sterkte is een terugkerend thema. Ook CISO-adviseur Martin Kraemer van KnowBe4 stelde eerder dat AI de wereld razendsnel verwerkt maar de context niet begrijpt, waardoor de mens cruciaal blijft.
Daarnaast schuurt de gedachte van een AI-topman met een heel praktische barrière, namelijk juridische aansprakelijkheid. Een algoritme kan immers geen verantwoording afleggen in een rechtszaak, geen boetes betalen en niet hoofdelijk aansprakelijk gesteld worden bij wanbeleid door aandeelhouders. Bestuurdersaansprakelijkheid vereist dus een mens van vlees en bloed.
De uitspraken komen niet uit de lucht vallen. Altman kent de bestuurskamer als geen ander. Zo werd hij in 2023 kort als CEO aan de kant gezet en binnen enkele dagen teruggehaald. Ook een rechtszaak van Elon Musk, die onder meer aanstuurde op zijn vertrek, overleefde hij. Volgens The Next Web zet Altman nu juist in op een mensgestuurde rol, met de focus op kapitaal en infrastructuur. Of de mens de directiestoel behoudt, of dat Altman opnieuw van gedachten verandert, blijft voorlopig een open(ai) vraag.