De Europese Commissie neemt deze week een besluit dat Starlink en Amazon’s Project Leo de verdere uitbreiding in Europa moet bemoeilijken. Brussel geeft Europese satellietoperatoren namelijk voorrang bij de toewijzing van het 2GHz-radiospectrum. Het besluit valt precies een week voor de presentatie van het Tech Sovereignty Package. Dat is een initiatief om de EU minder afhankelijk te maken van buitenlandse technologiebedrijven.
Dat meldt Euronews op basis van interne informatie. Sinds 2009 zijn de 2GHz-frequenties toegewezen aan twee Europese operator, te weten Viasat en EchoStar. Die band wordt momenteel gebruikt voor een beperkt aantal toepassingen, zoals noodoproepen via smartphones zonder mobiel netwerk. De Commissie overweegt de band nu te openen voor zogenaamde direct-to-device-communicatie. Dat werkt met onder andere smartphones en andere apparaten die rechtstreeks met satellieten verbinding kunnen maken.
Maar dit opent ook de deur voor SpaceX en Amazon. Dankzij ‘direct-to-device’-technologie kunnen zij direct concurreren met Europese telecomproviders. Satellieten nemen dan namelijk de functie van zendmasten op de grond over. Het aankomende besluit is er dan ook op gericht die stap te voorkomen. De voorkeur wordt gegeven aan Europese satellietoperatoren, waarmee Europese telecomaanbieders liever samenwerken omdat die niet als directe concurrent worden gezien.
De ambitie van Starlink in Europa is groots te noemen, onder andere te zien aan de vele marketing voor de satellietdienst in Europa. Deutsche Telekom kondigde eerder dit jaar aan samen met Starlink een satellite-to-mobile dienst in meerdere Europese landen te lanceren, met een beoogde commerciële start in begin 2028. Starlink telt momenteel ruim 10.000 actieve satellieten in een lage baan om de aarde en bedient inmiddels ruim 9 miljoen klanten in 155 landen.
Strategisch belang na Oekraïne
De geopolitieke urgentie achter dit besluit is ook duidelijk. Na de Russische invasie van Oekraïne speelde Starlink een cruciale rol toen de fysieke communicatie-infrastructuur van het land werd uitgeschakeld. Europa werd zich daarmee bewust van de afhankelijkheid van een Amerikaanse operator voor kritieke communicatie.
“Satellietverbindingen zijn een belangrijk onderdeel van onze technologische soevereiniteit, onze veiligheid en onze defensie, zoals ook door Iri² wordt benadrukt”, zei Thomas Regnier, woordvoerder voor technologische soevereiniteit bij de Commissie, tegenover Euronews. Dat is een constellatie van satellieten. Met dat Iris²-project wil men 290 satellieten in een baan rond de aarde brengen om zo een werelddekkend netwerk te creëren. Naast verschillende overheden, moeten ook bedrijven en huishoudens gebruik kunnen gaan maken van die dienst.
Rusland lanceerde eerder dit jaar ook de eerste satellieten van zijn eigen Starlink-rivaal. Dat toont nogmaals aan dat meerdere grootmachten actief werken aan een eigen satellietinfrastructuur. Of